ترازوی آزمایشگاهی | راهنمای جامع انتخاب و استفاده

ترازوی آزمایشگاهی چیست؟

مقدمه: چرا ترازوی آزمایشگاهی این‌قدر مهم است؟

در دنیای آزمایشگاه‌ها و علوم تجربی، کمی خطا یا اشتباه در اندازه‌گیری مواد، ممکن است کل نتیجه یک آزمایش یا یک فرمول را کاملاً تغییر دهد. چنین دقتی فقط با ابزارهایی دقیق، قابل‌دستیابی است؛ و ترازوی آزمایشگاهی یکی از کلیدی‌ترین این ابزارهاست.

شیمی‌دانان، محققان پزشکی، فعالان دارویی، کارشناسان کنترل کیفیت صنایع، معلمان و حتی دانشجویان، همه و همه به این ابزار وابسته‌اند. اما ترازوی آزمایشگاهی دقیقاً چیست، چه تفاوت‌هایی با ترازوهای معمولی دارد، کاربردها و انواعش چیست و هنگام خرید آن به چه نکاتی باید دقت کرد؟

در این مقاله جامع، همه آن چیزی که برای انتخاب و استفاده صحیح از ترازوی آزمایشگاهی لازم است بدانید را مرور می‌کنیم. پس اگر شما هم به دنبال انتخاب، خرید یا افزایش دانش خود پیرامون ترازوی آزمایشگاهی هستید؛ تا پایان همراه ما بمانید.

ترازوی آزمایشگاهی رومیزی
ترازوی آزمایشگاهی رومیزی

اهمیت ترازوی آزمایشگاهی و کاربرد گسترده آن

ترازوی آزمایشگاهی تنها یک وسیله وزن‌کشی ساده نیست! این ترازو ابزاری تخصصی است که برای اندازه‌گیری دقیق جرم مواد شیمیایی، نمونه‌های زیستی، ذرات نانو، محلول‌های آزمایشگاهی و ریزترین اجسام به کار می‌رود. در بسیاری از موارد، اختلاف تنها چند میکروگرم می‌تواند باعث موفقیت یا شکست یک آزمایش، تأیید یا رد نتایج یک پروژه پژوهشی، یا حتی تولید و عرضه یک داروی جدید شود.

کاربرد ترازوی آزمایشگاهی در محیط‌های مختلف:

آزمایشگاه‌های تحقیقاتی و آموزشی (شیمی، فیزیک، زیست و داروسازی):

ترازوی آزمایشگاهی هسته اصلی بسیاری از آزمایش‌های دانشگاهی و پژوهشی است. در این آزمایشگاه‌ها، هر میلی‌گرم اهمیت دارد؛ چه هنگام تهیه محلول‌ها، چه موقع سنجش واکنش‌های شیمیایی یا زیستی. اندازه‌گیری دقیق جرم، تضمین‌کننده‌ی تکرارپذیری نتایج و تحلیل‌های علمی دقیق است.

واحدهای کنترل کیفیت صنایع و کارخانه‌ها:

در بسیاری از صنایع (مانند غذایی، دارویی، آرایشی-بهداشتی، رنگ‌سازی و مواد شیمیایی)، کنترل کیفیت بر اساس اندازه‌گیری دقیق و منظم مواد اولیه، ترکیبات و محصولات نهایی انجام می‌شود. ترازوی آزمایشگاهی در واحدهای QC (کنترل کیفیت)، کمترین تفاوت مقدار وزنی مواد را ثبت و کمک می‌کند محصول نهایی با کیفیت و استاندارد به بازار برسد.

پژوهشکده‌ها و آزمایشگاه‌های علوم پزشکی:

در مراکز پیشرفته پزشکی و پژوهشکده‌های زیست‌فناوری، ترازوی آزمایشگاهی جهت توزین نمونه‌های زیستی (سرم، خون، بافت)، مواد دارویی و ترکیبات پیچیده کاربرد فراوان دارد. دقت در این مراکز اغلب تا سطح میکروگرم حیاتی است، زیرا کوچک‌ترین خطا می‌تواند روی تشخیص، درمان و تولید دارو تأثیر‌گذار باشد.

آزمایشگاه‌های صنایع غذایی، محیط زیست و کشاورزی:

سنجش دقیق مقدار رطوبت، خاکستر، مواد معدنی و ترکیبات غذایی، وزنه‌کردن نمونه‌های گیاهی، آبی و خاکی و آنالیز آلاینده‌ها همگی نیازمند ترازوی آزمایشگاهی با دقت بالا هستند. به خصوص در صنایع غذایی و محیط زیست، رعایت استانداردها و کیفیت محصولات، مستقیماً به دقت ترازو وابسته است.

ترازوی رطوبت سنج
ترازوی رطوبت سنج

مراکز پژوهشی فناوری و دانشگاه‌های پیشرفته:

تحقیق در زمینه فناوری نانو، پلیمرها، علوم مواد، زیست‌فناوری و فیزیک نوین بدون وجود ترازوی آزمایشگاهی دقیق امکان‌پذیر نیست. در این مراکز، تعیین وزن کوچک‌ترین مقدار از مواد (تا یک میکروگرم یا حتی کمتر) برای بررسی رفتار مواد جدید و تست‌ فرایندهای پیشرفته کاملاً حیاتی است.

آزمایشگاه‌های داروسازی و علوم بهداشتی:

ساخت انواع داروها، مکمل‌ها و محصولات بهداشتی بر پایه دقت فوق‌العاده بالا در اندازه‌گیری مواد اولیه انجام می‌پذیرد. ترازوی آزمایشگاهی تضمین می‌کند محصول دارویی با دوز صحیح و استاندارد تولید شود و سلامتی مصرف‌کننده تضمین گردد.

مرکزهای استاندارد و آزمایشگاه‌های مرجع:

این مراکز مسئول تأیید صحت و کالیبراسیون تجهیزات و مواد هستند و بدون ترازوهای آزمایشگاهی فوق‌حساس نمی‌توانند صحت عملیات‌های وزنی سایر مراکز را تأیید نمایند.

در یک کلام، ترازوی آزمایشگاهی قلب تپنده هر آزمایشگاه علمی، تحقیقاتی و صنعتی است. هر جا که اندازه‌گیری‌های دقیق و بی‌خطا اهمیت داشته باشد، این دستگاه با قابلیت‌های ویژه و حساسیت ومقاومت بالا نقش‌آفرینی می‌کند. به همین دلیل انتخاب درست، استفاده اصولی و نگهداری صحیح از ترازوی آزمایشگاهی تضمین‌کننده‌ی موفقیت روندهای علمی، پژوهشی و صنعتی خواهد بود.

ترازوی آزمایشگاهی میکرو
ترازوی آزمایشگاهی میکرو

با توجه به سطح دقت مورد نیاز، نوع نمونه‌ها و امکانات آزمایشگاه، انتخاب نوع مناسب ترازوی آزمایشگاهی اهمیت زیادی دارد. بیشتر ترازوهای آزمایشگاهی نه‌تنها قادرند جرم مواد را تا کسری از میلی‌گرم و حتی کمتر، دقیق اندازه‌گیری کنند، بلکه با امکاناتی مانند کالیبراسیون اتوماتیک، اتصال به کامپیوتر و پرینتر، خروجی USB، کابین بادگیر و بدنه ضد زنگ عرضه می‌شوند.

ترازوی آزمایشگاهی رومیزی دقیق
ترازوی آزمایشگاهی رومیزی دقیق

دستگاه ترازوی مورد استفاده در آزمایشگاه چیست؟

یک دستگاه ترازوی آزمایشگاهی، معمولاً متشکل از اجزای زیر است:

  • صفحه نمایشگر دیجیتال یا آنالوگ (اغلب LCD)
  • کفه توزین مقاوم در برابر خوردگی
  • کابین شیشه‌ای ضد باد برای جلوگیری از تداخل جریان هوا
  • سیستم کالیبراسیون داخلی یا خارجی
  • برد الکترونیکی دقیق و سنسورهای حساس
  • ورودی/خروجی جهت اتصال به نرم‌افزار و چاپگر داده‌ها

بعلاوه، دقت‌‌سنجی این دستگاه‌ها بین 0.1 گرم تا 0.000001 گرم (یک میکروگرم) متغیر بوده و هرکدام برای کاربرد خاصی طراحی شده‌اند.

ترازوی آزمایشگاهی رومیزی
ترازوی آزمایشگاهی رومیزی

انواع ترازوی آزمایشگاهی

در این بخش، انواع رایج ترازوهای آزمایشگاهی را به‌همراه ویژگی‌های هرکدام، معرفی خواهیم کرد:

نوع ترازوی آزمایشگاهیمحدوده دقتظرفیت وزن‌کشیکاربرد اصلی
ترازوی تحلیلی (Analytical Balance)0.0001g (چهار رقم اعشار)100-200 گرموزن‌کشی بسیار دقیق، علوم‌پزشکی و شیمیایی
ترازوی نیمه‌تحلیلی0.001g200-500 گرمآزمایشگاه‌های عمومی، آموزش عالی
ترازوی دقیق (Precision Balance)0.01g1-10 کیلوگرمکنترل کیفیت، تولید مواد، آزمایشگاه صنعتی
ترازوی میکرو (Micro Balance)0.00001g (پنج رقم اعشار)1-10 گرمپژوهش‌های فوق‌دقیق، نانوتکنولوژی
ترازوی رطوبت سنج (Moisture Analyzer)0.001g50-200 گرمسنجش درصد رطوبت مواد غذایی، کشاورزی، شیمیایی
ترازوی رومیزی دیجیتال0.1–0.01g500–5000 گرممصارف عمومی، آموزش، کارهای آزمایشگاهی ساده

مقاله پیشنهادی برای شما: راهنمای کامل انتخاب بهترین ترازو فروشگاهی مناسب

بررسی تخصصی انواع:

ترازوی تحلیلی (Analytical Balance) | دقت بی‌نظیر برای پژوهش‌های حرفه‌ای

ترازوی تحلیلی (که با نام ترازوی آنالیتیکال یا Analytical Balance نیز شناخته می‌شود) یکی از اساسی‌ترین و حساس‌ترین ابزارهای اندازه‌گیری در آزمایشگاه‌های حرفه‌ای به شمار می‌آید. این نوع ترازوی آزمایشگاهی با حساسیت و دقت فوق‌العاده بالا طراحی شده، به‌گونه‌ای که قابلیت نمایش کوچکترین تغییرات جرم، حتی در مقیاس میکروگرم را دارد.

استفاده از ترازوی تحلیلی، ضامن صحت نتایج آزمایشگاهی و پژوهشی است و کوچک‌ترین اختلاف جرم در ترکیب یا نمونه را به‌طور قابل اعتماد ثبت می‌کند.

ترازوی تحلیلی
ترازوی تحلیلی

ویژگی‌ها و مزایای ترازوی تحلیلی

  • کابین تمام شیشه‌ای ضد باد:

یکی از مهم‌ترین مشخصات ترازوی تحلیلی، وجود کابین شیشه‌ای شفاف و کاملاً مهر و موم شده است. این کابین ویژه، فضای توزین را از جریان هوا، گرد و غبار و اثرات محیطی محافظت می‌کند. حتی حرکت آرام دست یا وزش یک باد ملایم هم می‌تواند عدد ترازو را ‌تغییر دهد؛ این کابین، شرط دقت مطلق ترازو است!

  • دقت و حساسیت فوق‌العاده بالا:

ترازوی تحلیلی می‌تواند جرم را با دقت ۰٫۰۰۰۱ گرم (۱۰۰ میکروگرم) تا ۰٫۰۰۱ گرم (۱ میلی‌گرم) نشان دهد. این سطح دقت برای توزین مواد کم‌حجم، نمونه‌های میکروسکوپی، محلول‌های حساس و پژوهش‌های دقیق، کاملاً حیاتی است.

حتی اگر تنها یک ذره ریز از نمونه روی کفه قرار بگیرد، ترازوی تحلیلی می‌تواند آن را تشخیص و ثبت کند!

  • مناسب برای پژوهش‌های حساس و کم‌مقدار:

در آزمایشگاه‌هایی که با حجم کم مواد یا آزمایش‌های با حساسیت بالا سر و کار دارند (شیمی، زیست‌شناسی، داروسازی، علوم مواد و فناوری نانو)، ترازوی تحلیلی انتخاب اول و آخر است. پژوهشگران برای تهیه محلول‌های دقیق، کنترل کیفی داروها و مواد اولیه، یا آنالیز ریزترین نمونه‌ها به این ترازو نیاز دارند.

ترازوی آزمایشگاهی
ترازوی آزمایشگاهی
  • پایداری اندازه‌گیری و کاهش خطای اپراتور:

طراحی کابین شیشه‌ای نه تنها از ورود هوا و گرد و غبار جلوگیری می‌کند، بلکه اثر دمای محیط و لرزش‌های ناگهانی را هم به حداقل می‌رساند. بسیاری از مدل‌های ترازوی تحلیلی جدید، مجهز به سیستم کالیبراسیون داخلی اتوماتیک هستند تا کاربر همیشه به دقیق‌ترین نتایج دسترسی داشته باشد.

  • نمایش دیجیتال و کاربرد آسان:

ترازوهای تحلیلی مدرن با نمایشگر دیجیتال واضح، کاربری بسیار ساده‌ای دارند و امکان ثبت داده‌ها، اتصال به کامپیوتر یا پرینتر و حتی خروجی آماری را فراهم می‌کنند.

کاربردهای کلیدی ترازوی تحلیلی در محیط آزمایشگاهی

  • تهیه محلول‌های استاندارد و انجام واکنش‌های حساس:بدون خطا و با تکرارپذیری مثال‌زدنی
  • وزن‌کشی مواد اولیه برای تولید دارو و مکمل:تضمین صحت و استاندارد بودن ترکیبات دارویی
  • کنترل کیفیت صنعتی و آزمایش‌های زیست‌محیطی:اندازه‌گیری پایین‌ترین مقادیر آلودگی یا عناصر کمیاب
  • آزمایش‌های علمی، آموزشی و پژوهشی:هرگونه پروژه‌ای که دقت و صحت داده‌ها در آن حیاتی است

چه کسانی باید ترازوی تحلیلی تهیه کنند؟

  • مدیران و مسئولان آزمایشگاه‌های شیمی، زیست‌شناسی و داروسازی
  • پژوهشگران حوزه فناوری نانو، مهندسی مواد و پژوهشکده‌های علمی
  • دانشجویان و اساتید دانشگاهی فعال در پروژه‌های حساس
  • واحدهای کنترل کیفیت در صنایع پیشرفته غذایی، دارویی و آرایشی بهداشتی

نکات حرفه‌ای برای استفاده از ترازوی تحلیلی

  • همیشه قبل از استفاده ترازو را کالیبره کنید تا دقت نتایج تضمین شود
  • نمونه را به آرامی و با ابزار مخصوص روی کفه قرار دهید
  • از دستکش و پنس استفاده کنید تا هیچ گونه آلودگی وارد فضای توزین نشود
  • ترازو را در محیطی با کمترین ارتعاش، بدون جریان هوا و با دمای ثابت نصب کنید
  • کابین شیشه‌ای را همیشه تمیز نگه دارید و پس از هر بار استفاده ببندید
ترازوی آزمایشگاهی تحلیلی
ترازوی آزمایشگاهی تحلیلی

ترازوی دقیق (Precision)

  • ظرفیت بالا و دقت مناسب
  • تهیه محلول، کنترل کیفیت، تقسیم‌بندی واکنش‌ها

ترازوی دقیق یکی از پراستفاده‌ترین انواع ترازوی آزمایشگاهی در محیط‌های تحقیقاتی و صنعتی است. این ترازوها، تلفیقی از ظرفیت بالا و دقت مناسب را ارائه می‌دهند و می‌توانند مواد را با دقتی در بازه ۰٫۰۱ گرم تا ۰٫۱ گرم توزین کنند. به دلیل قابلیت تحمل وزن بالاتر نسبت به ترازوی تحلیلی و استفاده آسان‌تر، ترازوی دقیق گزینه‌ای ایده‌آل برای آن دسته از آزمایش‌هایی است که حجم قابل توجهی از نمونه یا مواد مصرف می‌شود اما همچنان دقت و صحت اندازه‌گیری اهمیت دارد.

استفاده از ترازوی دقیق در تهیه محلول‌های آزمایشگاهی، کنترل کیفیت محصولات نیمه‌ساخته و تقسیم‌بندی مواد برای واکنش‌های شیمیایی و زیستی بسیار توصیه می‌شود. این نوع ترازو به ویژه در صنایعی که ترکیب دقیق مواد اولیه اهمیت دارد (مانند داروسازی، شوینده‌سازی، کشاورزی، آرایشی و بهداشتی)، تضمین‌کننده کیفیت و یکنواختی محصول نهایی است.

ترازوی ازمایشگاهی دقیق
ترازوی ازمایشگاهی دقیق

ترازوی رطوبت‌سنج (Moisture Analyzer)

  • انجام توزین و سنجش درصد رطوبت در یک‌دستگاه
  • ایده‌آل برای صنایع غذایی، خوراک دام و دارو

ترازوی رطوبت‌سنج یا Moisture Analyzer دستگاهی منحصربه‌فرد و تخصصی است که همزمان امکان توزین دقیق نمونه و اندازه‌گیری درصد رطوبت آن را فراهم می‌کند. این دستگاه با استفاده از روش‌های حرارتی (مانند لامپ هالوژن یا مادون قرمز) نمونه را خشک و بلافاصله کاهش وزن ناشی از تبخیر آب را ثبت می‌کند تا درصد رطوبت دقیق ماده محاسبه شود.

ترازوی رطوبت‌سنج در کنترل کیفیت و آنالیز محصولات صنایع غذایی، خوراک دام، داروسازی، کشاورزی، رنگ‌سازی و حتی کاغذسازی کاربردی حیاتی دارد. استفاده از این نوع ترازوی آزمایشگاهی به مدیران آزمایشگاه‌ها و واحدهای QC کمک می‌کند تا میزان رطوبت مواد اولیه و محصولات نهایی را به‌درستی کنترل کرده و کیفیت محصول را در بالاترین سطح حفظ نمایند.

ترازوی آزمایشگاهی رطوبت سنج
ترازوی آزمایشگاهی رطوبت سنج

ترازوی میکرو (Ultra Micro Balance)

  • پیشرفته‌ترین سطح دقت
  • مناسب فناوری‌های نانو، حوزه فارماکوگنوزی و پژوهش‌های مولکولی

ترازوی میکرو یا Ultra Micro Balance پیشرفته‌ترین نمونه در بین انواع ترازوهای آزمایشگاهی است و برای دقیق‌ترین و حساس‌ترین اندازه‌گیری‌ها طراحی شده است. این مدل می‌تواند تغییرات جرم را تا ۰٫۰۰۰۰۰۱ گرم (۱ میکروگرم) اندازه‌گیری کند – سطح دقتی که در کمتر تجهیز آزمایشگاهی دیگر دیده می‌شود!

ترازوی میکرو انتخاب حرفه‌ای پژوهشکده‌های فناوری نانو، آزمایشگاه‌های پژوهش‌های مولکولی، بیوتکنولوژی و فارماکوگنوزی است. این ترازوها برای آنالیز ذرات ریز، نانوذرات، مطالعه فرآیندهای دارویی، و پروژه‌های فوق تخصصی علمی که کوچک‌‌ترین خطا اهمیت بالایی دارد، ضروری هستند. محیط استفاده از ترازوی میکرو باید کنترل‌شده باشد تا بهترین کارایی را داشته باشد.

ترازوی  آزمایشگاهی میکرو
ترازوی آزمایشگاهی میکرو

ترازوهای رومیزی

  • کاربری ساده، اقتصادی و مناسب برای آموزشگاه‌ها، مدارس و مصارف ابتدایی
  • برخی مدل‌ها با قابلیت باتری و حمل آسان عرضه می‌شوند.

رازوهای رومیزی (Bench-top Balances) ساده‌ترین و اقتصادی‌ترین انواع ترازوی آزمایشگاهی هستند؛ با کاربری راحت و ظرفیت‌های متنوع، این مدل‌ها گزینه‌ای مطلوب برای آموزشگاه‌ها، مدارس، آزمایشگاه‌های مقدماتی و حتی مصارف روزمره در محیط‌هایی مانند داروخانه و کارگاه‌های کوچک به شمار می‌آیند. ترازوهای رومیزی غالباً دقت مناسبی برای مصارف آموزشی تا آزمایشگاهی عمومی دارند و در عین حال، کار با آن‌ها بسیار آسان است.

ویژگی منحصربه‌فرد برخی مدل‌های ترازوی رومیزی، قابلیت باتری و حمل آسان آن‌ها است. این خصوصیت امکان استفاده پرتابل و به‌خصوص وزن‌کشی در محیط‌های خارج آزمایشگاه یا در حین کار میدانی را نیز فراهم می‌کند. راحتی استفاده، قیمت اقتصادی و تعمیرات ساده، محبوبیت این ترازوها را در محیط‌های آموزشی افزایش داده است.

نکته تخصصی

در هنگام انتخاب هر یک از انواع ترازوی آزمایشگاهی، باید به نیاز محیط آزمایشگاهی، سطح دقت مورد نیاز، ظرفیت توزین و ویژگی‌های جانبی مانند قابلیت کالیبراسیون، اتصال دستگاه، برند و سرویس پس از فروش توجه ویژه داشت.

ترازوی آزمایشگاهی رومیزی
ترازوی آزمایشگاهی رومیزی

تفاوت ترازوی آزمایشگاهی با دیگر ترازوها

تفاوت ترازوی آزمایشگاهی با ترازوهای فروشگاهی و صنعتی بسیار بنیادی است:

  • دقت و حساسیت اندازه‌گیری: ترازوهای آزمایشگاهی دقتی بسیار بالاتر (حتی تا یک میلیونیوم گرم) نسبت به ترازوهای خانگی یا صنعتی دارند.
  • ساختار ویژه: اکثر نمونه‌ها دارای محفظه شیشه‌ای ویژه (کابین بادگیر) و سیستم ضدلرزش هستند تا عوامل محیطی کمترین تاثیر را روی وزن‌کشی داشته باشند.
  • امکانات و قابلیت‌ها: مجهز به سیستم‌های کالیبراسیون پیشرفته، نمایشگر گرافیکی پیشرفته، پورت ارتباطی (USB, RS232)، حافظه داخلی، نرم‌افزار مدیریتی و حتی خروجی شبکه
  • کالیبراسیون: در حین استفاده و بر اساس نیاز می‌توان دستگاه را به‌صورت داخلی یا دستی (با وزنه استاندارد) کالیبره کرد، در حالی که ترازوهای دیگر فاقد این ویژگی‌اند.
  • بازار هدف و کاربرد: فن‌آوری ساخت و بازار هدف ترازوهای آزمایشگاهی پژوهشگاه‌ها، شیمی، داروسازی، صنایع حساس و دانش‌بنیان است و به این دلیل از نظر قیمت نیز در سطح بالاتری نسبت به ترازوهای بازاری قرار می‌گیرند.

پیشنهاد مطالعه برای شما:راهنمای کامل خرید ترازوی آشپزخانه: کدام مدل برای شما مناسب است؟

ترازوی رطوبت سنج
ترازوی رطوبت سنج

جدول مقایسه ترازوی آزمایشگاهی با سایر ترازوها

ویژگیترازوی آزمایشگاهیترازوی فروشگاهیترازوی صنعتی
دقت اندازه‌گیریبسیار زیاد (0.0001g و کمتر)متوسط (1g تا 5g)کم (5g تا 100g)
ظرفیتکم تا متوسطمتوسط تا بالابالا تا بسیار بالا (تن)
کالیبراسیونهمواره قابل انجامنداردندارد/به ندرت
حفاظت از نمونهکابین بادگیر، ضدلرزشنداردندارد
حساسیت سنسورفوق‌العاده بالامتوسطپایین
خروجی دادهدیجیتال/آنالوگدیجیتال/پرینتراغلب فاقد ارتباطات پیشرفته
قیمتبالامتوسطپایین تا متوسط
موارد مصرفآزمایشگاه، تحقیق، داروسوپرمارکت، فروشگاهکارخانه، صنایع، انبار

ویژگی‌های کلیدی یک ترازوی آزمایشگاهی خوب

  • دقت و صحت بالا: نمایش جرم تا پنج یا گاه شش رقم اعشار
  • قابلیت کالیبراسیون داخلی و خارجی: امکان تنظیم و تصحیح دستگاه
  • مقاومت بدنه در برابر خوردگی و شوک فیزیکی
  • محفظه بادگیر شیشه‌ای یا پلکسی‌گلاس
  • خروجی داده (USB/RS232/پرینتر)
  • کیفیت برند و خدمات پس از فروش
  • پایداری طولانی مدت سنسور حتی در شرایط پراستفاده
  • داشتن تاییدیه استاندارد و گواهی کالیبراسیون معتبر
ترازوی آزمایشگاهی دقیق
ترازوی آزمایشگاهی دقیق

نکات مهم در خرید ترازوی آزمایشگاهی

انتخاب صحیح یک ترازوی آزمایشگاهی مناسب، نیازمند توجه به ویژگی‌ها و نیازهای شماست.

در ادامه مهم‌ترین عواملی که باید هنگام خرید ترازو مدنظر قرار دهید را بررسی می‌کنیم:

  1. تعیین رنج و دقت مورد نیاز:ابتدا مشخص کنید ریزترین مقدار مورد نیاز برای توزین چیست و بیشترین وزن نمونه‌های شما چه عددی است.
  2. بررسی نوع کالیبراسیون:مدل‌های با کالیبراسیون داخلی برای آزمایشگاه‌های حرفه‌ای توصیه می‌شود زیرا فرایند تنظیم دستگاه را ساده‌تر، سریع‌تر و دقیق‌تر می‌کند.
  3. انتخاب برند معتبر:بهترین برندهای ترازوی آزمایشگاهی دنیا (و ایران): Sartorius (آلمان)، AND (ژاپن)، Radwag (لهستان)، Precisa (سوئیس)، Mettler Toledo (سوئیس)، Kern (آلمان)
  4. امکانات جانبی:نمایشگر واضح، تایمر، آلارم خطا، درگاه‌های ارتباطی، دارا بودن نرم‌افزار انتقال داده به کامپیوتر
  5. گارانتی و خدمات پس از فروش:سیاست گارانتی، سهولت تامین قطعات و آموزش و پشتیبانی از مهم‌ترین نکات در خرید ترازوی آزمایشگاهی هستند.
  6. دارا بودن گواهی کالیبراسیون معتبر مخصوص مراکز رسمی و دارویی
  7. مطابقت با بودجه:حتماً قیمت را با توجه به ارزش افزوده و کیفیت بررسی کنید. گاهی هزینه بالاتر با توجه به طول عمر و دقت بالاتر به‌صرفه‌تر خواهد بود.
ترازوی آزمایشگاهی رومیزی
ترازوی آزمایشگاهی رومیزی

برندهای معتبر ترازوی آزمایشگاهی در ایران

برندکشور سازندهویژگی‌ها
ANDژاپندقت بالا، کیفیت عالی، عمر طولانی، خدمات پس از فروش مناسب
Sartoriusآلمانگزینه اول دانشگاه‌ها و مراکز دارویی اروپا، حساسیت و پایداری مثال‌زدنی
Radwagلهستاناقتصادی، دقت و کیفیت قابل قبول
Precisaسوئیسمناسب حوزه پزشکی و آزمایشگاه‌های تخصصی
Mettler Toledoسوئیسقابلیت همگام‌سازی با نرم‌افزار و تکنولوژی پیشرفته
نیکوایرانقیمت مناسب، کاربری ساده، پشتیبانی داخلی

کاربردهای ویژه ترازوی آزمایشگاهی در صنایع و تحقیق

  • صنایع دارویی: تهیه قرص، کپسول، محلول‌های دارویی با دقت میلی‌گرم و حتی میکروگرم
  • غذایی و کشاورزی: تعیین میزان رطوبت و ترکیب مواد، کنترل کیفیت پودرهای خوراکی
  • پژوهش‌های شیمی آلی و معدنی: تحلیل دقیق واکنش‌ها و تهیه محلول
  • صنایع وابسته به فناوری نانو: توزین نانومواد، ذرات معلق یا کاتالیست‌ها
  • سنجش وزن مواد آلاینده و کنترل زیست‌محیطی
  • دانشگاه‌ها و پژوهشکده‌ها: آموزش و پژوهش عملی دانشجویان کارشناسی تا دکتری
  • کنترل کیفیت و تأیید نمونه محصولات کارخانه‌ای و آزمایش پذیرش مواد اولیه
ترازوی آزمایشگاهی
ترازوی آزمایشگاهی

نحوه استفاده صحیح و نگهداری ترازوی آزمایشگاهی

کارکرد صحیح ترازوی آزمایشگاهی مستلزم رعایت چند اصل کلیدی است:

  • قرارگیری روی میز صاف و تراز: لرزش یا شیب حتی جزیی روی نتیجه وزن تاثیر خواهد گذاشت
  • کالیبراسیون منظم: اغلب مدل‌ها دارای کالیبراسیون داخلی هستند، در غیر این صورت طبق دستورالعمل و با وزنه استاندارد اقدام کنید
  • دوری ترازو از باد، کولر و نور مستقیم خورشید
  • استفاده از ظروف توزین استاندارد و تمیز کردن مرتب کفه
  • عدم گذاشتن وزنه بیش از ظرفیت بر روی کفه ترازو
  • عدم استفاده از مواد اسیدی، خورنده یا بخارزا در نزدیکی دستگاه
  • قطع برق دستگاه در پایان کار آزمایشگاه
  • چکاپ دوره‌ای دستگاه و نرم‌افزار و بروزرسانی یا سرویس طبق توصیه دفترچه
ترازوی آزمایشگاهی رطوبت سنج
ترازوی آزمایشگاهی رطوبت سنج

چک‌لیست سریع خرید ترازوی آزمایشگاهی

قبل از ثبت سفارش نهایی، این چک‌لیست را مرور کنید:

  • آیا دقت (Resolution) مورد نیازتان مشخص است؟
  • ظرفیت وزن‌کشی ترازوی آزمایشگاهی مطابق نیاز آزمایشگاه است؟
  • برند و پشتیبانی معتبر انتخاب شده؟
  • دستگاه گواهی کالیبراسیون معتبر دارد؟
  • خروجی ارتباطی (USB/کامپیوتر/پرینتر) و نرم‌افزار مورد نیاز دارد؟
  • توان مالی آزمایشگاه با هزینه دستگاه و سرویس آن تطابق دارد؟
  • شرایط نگهداری آزمایشگاه با ملزومات دستگاه سازگار است؟
  • آیا ضمانت و آموزش راه‌اندازی توسط فروشنده ارائه می‌شود؟
ترازوی آزمایشگاهی دقیق
ترازوی آزمایشگاهی دقیق

سوالات متداول

آیا می‌توان از ترازوی آشپزخانه یا فروشگاهی به جای ترازوی آزمایشگاهی استفاده کرد؟

خیر. دقت ترازوهای فروشگاهی و خانگی برای کاربردهای علمی کافی نیست و نتایج آزمایش را بی‌اعتبار خواهد کرد.

 نحوه کالیبراسیون ترازوی آزمایشگاهی چگونه است؟

اغلب مدل‌ها دارای سیستم کالیبراسیون داخلی هستند، کافیست طبق دفترچه راهنما اقدام کنید. برخی نیازمند وزنه استاندارد هستند.

چرا قیمت ترازوی آزمایشگاهی نسبت به دیگر ترازوها بیشتر است؟

به‌دلیل استفاده از سنسورهای بسیار حساس، مکانیزم کالیبراسیون حرفه‌ای، فناوری ساخت پیشرفته و موارد کاربرد خاص، قیمت این تجهیزات بالاتر است.

بهترین برند ترازوی آزمایشگاهی برای کشور ایران چیست؟

در حال حاضر برندهایی چون سارتریوس، ای اند دی، متلرتولدو، ردواگ، پرسیزا و نیکو جزو محبوب‌ترین‌ها هستند.

آیا استفاده از ترازوی آزمایشگاهی به برق نیاز دارد؟

بیشتر مدل‌ها برقی هستند اما برخی مدل‌های پرتابل با باتری هم وجود دارند.

خدمات فروشگاه آکاتوزین برای ترازو چگونه است؟

تمامی محصولات با آموزش نحوه استفاده، نصب، و خدمات پس از فروش همراه‌اند و برگه اصالت و گارانتی ارائه می‌شود.

آیا نگهداری ترازوی آزمایشگاهی دشوار است؟

خیر، اما رعایت تمیزی، قرارگیری درست، کالیبراسیون به موقع و دوری از رطوبت و ضربه اهمیت بالایی دارد.

تفاوت ترازوی تحلیلی و دقیق چیست؟

ترازوی تحلیلی دقت بسیار بالاتری دارد و برای اندازه‌گیری جرم‌های بسیار کم استفاده می‌شود؛ ترازوی دقیق برای وزن‌کشی‌های بزرگتر اما با دقت مناسب کاربرد دارد.

از کجا بفهمم ظرفیت ترازو چقدر باید باشد؟

بیشترین مقدار وزنی که در آزمایشگاه خود اندازه می‌گیرید را محاسبه کنید و بر اساس آن انتخاب نمایید

خروجی ترازوها چگونه به نرم‌افزار یا کامپیوتر متصل می‌شوند؟

اغلب ترازوی آزمایشگاهی‌های جدید دارای پورت USB یا RS232 هستند و می‌توان داده‌ها را به کامپیوتر منتقل کرد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *